نتایج نشان داد جنگلهای دستکاشت حدود ۶۶ درصد سریعتر از جنگلهای طبیعی در افزایش سطح برگ عمل میکنند. بخش مهمی از این تفاوت به ساختار سنی جنگلها برمیگردد. جنگلهای طبیعی معمولاً از درختان مسنتر تشکیل شدهاند که رشد آنها بهطور طبیعی کندتر است. درمقابل، جنگلهای دستکاشت عمدتاً جوان هستند و در مرحلهای قرار دارند که رشد درختان بهصورت طبیعی سریعتر است.
نکته مهمتر این است که حتی زمانی که جنگلها با سن و شرایط مشابه مقایسه شدند، اختلاف همچنان باقی ماند. در این حالت نیز جنگلهای دستکاشت حدود ۴٫۶ درصد رشد سریعتری نشان دادند و همین امر نشان میدهد عوامل دیگری نیز دخیل هستند.
پژوهشگران معتقدند این اختلاف تا حد زیادی به شیوه کنترل جنگلهای دستکاشت مربوط است. در این جنگلها معمولاً گونههای سریعالرشد مانند اکالیپتوس و صنوبر کاشته میشوند. نیز برای کاهش رقابت، پوشش گیاهی مزاحم پاک کردن میشود و در برخی مناطق از کود برای تقویت رشد درختان استفاده میشود.
در جنگلهای غیرطبیعی معمولاً گونههای سریعالرشد مانند اکالیپتوس و صنوبر کاشته میشوند
مداخلات انسانی باعث میشود درختان اجازه دسترسی بیشتری به نور، آب و مواد مغذی داشته باشند و پس، رشد آنها تسریع شود. از سوی دیگر، این شرایط موجب میشود اثر «بارورسازی ناشی از افزایش دیاکسیدکربن در جو» نیز بهتر خود را نشان دهد؛ یعنی درختان در محیط غنیتر از CO₂، رشد بیشتری از خود بروز میدهند.
تفاوت رشد میان جنگلهای دستکاشت و طبیعی در سنین حدود ۳۰ تا ۴۰ سالگی به بیشترین مقدار خود میرسد. در این بازه، درختان دستکاشت در اوج بهرهوری رشد قرار دارند. اما پس از عبور از این سن، شتاب رشد آنها کاهش پیدا میکند و این برتری کمکم از بین میرود. در مقابل، جنگلهای طبیعی اگرچه در ابتدا کندتر رشد میکنند، الگوی رشد آنها پایدارتر است و در طول زمان ادامه دادندار باقی میماند. همین ویژگی باعث میشود از نظر پایداری بلندمدت، مزیتهایی نسبت به جنگلهای دستکاشت داشته باشند.
با وجود نتایج مهم مطالعه، پژوهشگران تأکید میکنند که شاخص سطح برگ فقط یکی از معیارهای سنجش رشد جنگل است. این شاخص بیشتر بر پوشش برگها تمرکز دارد و اطلاعات مستقیمی درباره ثبت کربن در تنه درخت، ریشهها و خاک ارائه نمیدهد.
برخی متخصصان نیز یادآور شدهاند که در سالهای ابتدایی رشد، جنگلهای طبیعی ممکن است حتی در ثبت کربن زیرزمینی عملکرد بهتری داشته باشند. بنابراین، برای ارزیابی دقیقتر اثرات اقلیمی جنگلها باید چندین شاخص مختلف بهطور همزمان بررسی کردن شود.
پژوهش در ژورنال Geophysical Research Letters منتشر شده است.
