برخلاف باور عمومی و توصیههای رایج رژیمی، نتایج جدید یک پژوهش علمی نشان میدهد که نوشیدن آب در طول صرف غذا و متناوبسازی لقمههای غذا با جرعههای آب، به جای کاهش مصرف غذا، با افزایش دریافت کالری و حجم غذای مصرفی همراه است.
بسیاری از مردم بر این باورند که افزایش مصرف آب حین غذاخوردن میتواند به کنترل وزن و کاهش دریافت کالری کمک کند. براساس آمارهای موجود در ایالات متحده، حدود ۴۲ درصد از افرادی که برای کاهش وزن تلاش میکنند، افزایش مصرف آب را به عنوان سومین استراتژی اصلی خود (پس از کاهش حجم غذا و افزایش ورزش) انتخاب میکنند.
منطق پشت این توصیه در ظاهر ساده است: نوشیدن آب قبل و حین غذا باعث ایجاد احساس پر بودن در معده میشود. بااینحال، شواهد علمی کمی برای تایید این ادعا هست و تحقیق جدید نشان میدهد که لااقل در بزرگسالان، مصرف بیشتر آب هنگام صرف غذا با مصرف بیشتر مواد غذایی در ارتباط است.
بررسی کردن رابطه نوشیدن آب همراه غذا و پرخوری
به ریپورت ایندیپندنت، یکی از رفتارهای مهم بررسی کردنشده در این تحقیق، جابهجایی مداوم میان خوردن لقمه و نوشیدن جرعه آب بود. این رفتار پیشتر در کودکان دارای پیشزمینه خانوادگی چاقی با افزایش چربی بدن مرتبط دانسته شده بود.
تحلیل دادههای جدید نشان داد: به ازای هر ۱۰۰ گرم آب اضافه مصرفشده در طول وعده، افراد بهطور متوسط ۳۹ گرم غذای بیشتر و ۴۹ کیلوکالری انرژی بیشتر دریافت کردند. نیز به ازای هر بار جابهجایی اضافی میان لقمه و جرعه آب، افراد ۴.۴ گرم غذای بیشتر (معادل ۵.۸ کیلوکالری انرژی بیشتر) به بدن خود وارد کردند؛ در مقابل، کسانی که آب را با شتاب بیشتری مینوشیدند، غذای کمتری مصرف کردند (احتمالاً به دلیل کوتاهشدن طول زمان کل وعده غذایی).
نکته جالب این بود که افرادی که آب بیشتری نوشیده بودند و مداوماً بین لقمه و جرعه آب جابهجا میشدند، پس از اتمام وعده غذایی احساس سیری و پربودن بیشتری را ریپورت دادند. اما این احساس سیری مانع از مصرف غذای بیشتر در طول همان وعده نشده بود.
پژوهشگران چند فرضیه اصلی را برای توضیح این پدیده مطرح میکنند: اتساع معده بر اثر نوشیدن آب پایدار نیست، زیرا مایعات با شتاب زیادی از معده خارج میشوند. نیز خشکی یا طعمهای شدید در دهان میتواند به صورت طبیعی یک مکانیسم بازدارنده برای ادامه دادن غذا خوردن باشد. نوشیدن آب با مرطوب کردن دهان این مانع را برمیدارد و اجازه میدهد فرد به خوردن ادامه دادن دهد. دلیل سوم این است که آب باعث نرم شدن لقمه و تسهیل بلع میشود که فرآیند بلعیدن را راحتتر میکند. در آخر تغییر مداوم طعم دهان میان غذا و آب میتواند حس دلزدگی از طعم غذا را کمتر کند و اشتها را برای خوردن لقمههای بعدی زنده نگه دارد.
یافتههای این مطالعه در ژورنال Appetite منتشر شده است.
